Van der Steur op de koffie

Afgelopen dinsdag had de JOVD Groningen de eer om voormalig minister van Justitie en veiligheid, Ard van der Steur te ontvangen. De VVD’er bood ons dankzij zijn brede politieke en bestuurlijke loopbaan een interessante avond, waarin we de dagelijkse agenda van het ministerie van J&V leerden kennen, maar ook in gingen op lastige filosofische vraagstukken omtrent het Liberalisme.

Zoals dat gaat in media en politiek, denken veel mensen bij Ard van der Steur vooral aan de bonnetjesaffaire, waar ook Ivo Opstelten over struikelde. Maar Van der Steur diende in 2015 bijvoorbeeld een succesvol voorstel in bij de tweede kamer dat het gebrek aan privacy aanpakte waaronder slachtoffers lijden in ons rechtssysteem. Tot dat moment werd persoonlijke informatie van een slachtoffer ook gedeeld met de verdachte in dezelfde zaak. Een overwinning voor het rechtssysteem en het Liberalisme.

Ook in de Europese Raad droeg Van der Steur bij aan concrete regelgeving. Omtrent het vuurwapenbezit bijvoorbeeld. Het gaf meer vrijheid aan wapenbezitters die hadden bewezen verantwoordelijk en ervaren te zijn. Eveneens een rationeel en liberaal standpunt.

Van der Steur bleek ook dinsdagavond bij de JOVD gericht op het vinden van liberale oplossingen in een samenleving die telkens meer kiest voor makkelijke antwoorden van zogenaamd sterke leiders. Het probleem van liberalisme, zoals Van der Steur het stelde, is dat het een ideologie is met een inherent gebrek aan structuur. Niet zo vreemd natuurlijk; Liberalisme propageert een samenleving waarin mensen die structuur zoveel mogelijk zelf kunnen invullen, die hoef je dan niet op te leggen. Het leidt er echter ook toe dat we nooit allemaal hetzelfde toekomstbeeld hebben. Een zegen voor elke liberaal, maar het heeft zijn nadeeltjes. Francis Fukuyama illustreerde in Identity eenzelfde probleem: het is lastig om grote groepen mensen te scharen onder een ideologie die alleen maar vrijheid en eigen verantwoordelijkheid belooft.

Om het Liberalisme te laten voortbestaan is het volgens Van der Steur dan ook van belang dat we lastige liberale vraagstukken zoals bijvoorbeeld spanningen tussen vrijheid van godsdienst en ritueel slachten; of die tussen speciaal en openbaar onderwijs  blijven tackelen. Hij stelde ons dan ook de nodige vragen over, wat heeft geleid tot een paar interessante discussies. Het was interessant om de verschillende opvattingen over de grenzen van individuele vrijheid en het belang van normen en waarden te beluisteren.

Door middel van een combinatie van vrijheid, individualisme, maar zeker ook verantwoordelijkheid tegenover de samenleving, kan liberalisme een dominante en relevante stroming in Nederland blijven. En om die combinatie te leveren kunnen wij lering trekken uit het denken van Van der Steur.

 

Jesse Jacobs

Hoofdredacteur JOVD Groningen 2020